Column: Wat vrouwen vaak vergeten

Wat vrouwen vaak vergeten als ze in de spiegel kijken…

“Als ik eerst nog een paar kilo afval…”

Ik hoef die zin meestal niet eens af te maken. Vrijwel iedere vrouw weet hoe hij verdergaat.

“…dan koop ik nieuwe kleding.”
“…dan wil ik weer op de foto.”
“…dan ga ik zwemmen.”
“…dan boek ik die vakantie.”
“…dan voel ik me weer mezelf.”

Wat me misschien nog wel het meest raakt, is niet dat vrouwen graag iets aan hun lichaam willen veranderen. Dat mag natuurlijk. Het trieste vind ik hoeveel leven we soms in de wacht zetten totdat ons lichaam eindelijk ‘goed genoeg’ is. En misschien nog erger: hoe normaal we dat zijn gaan vinden. Deze bijdrage is ook gepubliceerd in de krant GrootLeeuwarden.

Ons lichaam lijkt steeds minder een instrument waarmee we leven en steeds meer een project waaraan voortdurend gesleuteld moet worden. Er moet iets af. Of juist bij. Strakker. Gladder. Bruiner. Jonger. Minder rimpels. Minder cellulite. Wittere tanden. Langere wimpers. Dikkere lippen. En als dat allemaal gelukt is… vinden we ongetwijfeld wel weer iets nieuws.

Geloof me, ik herken het. Ik was een ster in opnieuw beginnen. Maandag was altijd mijn favoriete dag van de week. Ik heb jarenlang geprobeerd mijn lichaam te verbeteren. Diëten, afvallen, weer aankomen, opnieuw beginnen… alsof er ergens een versie van mezelf bestond die eindelijk tevreden zou zijn. Achteraf denk ik vooral: wat zonde van al die energie. Niet omdat ik geen gezondere keuzes had mogen maken, maar omdat ik ondertussen vergat hoe ontzettend druk mijn lichaam al was met mij gewoon iedere dag door het leven heen dragen.

Misschien is het grootste succes van de schoonheidsindustrie wel dat ze vrouwen heeft geleerd om een probleem te zien waar eerst helemaal geen probleem was. Dat begint al jong. Ariel, de kleine zeemeermin, is de slanke, knappe heldin. Ursula de dikke slechterik. Reclames vertellen ons dagelijks wat er allemaal nog beter kan aan onszelf. We prijzen meisjes vaak omdat ze “zo mooi” zijn of “een leuk jurkje aan hebben”, terwijl we jongens veel vaker complimenteren met wat ze dóén en hoe sterk ze zijn. Zonder dat we het doorhebben, leren we kinderen al vroeg dat mooi zijn iets oplevert.

En dan zeggen vrouwen iets wat ik bijna dagelijks hoor: “Ik voel me zo dik.” Maar eigenlijk klopt die zin helemaal niet. Dik is geen emotie. Je kunt je onzeker voelen. Beschaamd. Kwetsbaar. Bang om beoordeeld te worden. Maar dik of dun zijn neutrale, beschrijvende woorden, net zoals lang of klein. Alleen hebben we van het woord ‘dik’ een oordeel gemaakt. Met een negatieve lading bovendien.

Ik las ooit over een onderzoek waarin vrouwen een bizarre, denkbeeldige keuze kregen voorgelegd: liever dik zijn of worden aangereden door een bus. Sommige vrouwen begonnen serieus te onderhandelen over hoe hard die bus dan zou rijden. Niet omdat ze écht liever onder een bus zouden komen, maar omdat het laat zien hoe zwaar het stigma op dik zijn blijkbaar kan voelen.

Als fysiotherapeut en leefstijlcoach kijk ik eerlijk gezegd heel anders naar een lichaam.

Ik zie geen buik die platter moet.
Ik zie benen die iemand al veertig jaar overal naartoe brengen.
Ik zie schouders waarmee kinderen zijn opgetild.
Ik zie handen die gewerkt, gezorgd en liefgehad hebben.
Ik zie een lichaam dat iedere dag opnieuw probeert met ons samen te werken, terwijl wij het ondertussen vooral beoordelen op hoe het eruitziet.

En ergens onderweg zijn we gezondheid en schoonheid door elkaar gaan halen. Terwijl gezondheid voor mij veel meer gaat over vrij kunnen bewegen. Zonder angst een berg oplopen. Met je kleinkind op de grond spelen. Wandelen zonder pijn. Je lijf vertrouwen omdat het je draagt, niet omdat het voldoet aan een ideaalbeeld. Gezondheid komt in verschillende vormen en maten. Het volgt uit gezond gedrag en niet uit het cijfer op de weegschaal of de kledingmaat die je draagt.

Misschien is dat wel wat vrouwen zo vaak vergeten als ze in de spiegel kijken. We kijken bijna automatisch naar wat er anders moet. Maar we vergeten te kijken naar wat ons lichaam al die tijd al voor ons dóét.

Misschien is de belangrijkste vraag daarom niet:
“Hoe zie ik eruit?”
Maar:
“Wat heeft mijn lichaam mij vandaag allemaal mogelijk gemaakt?”

Misschien wordt het tijd dat we wat vaker dáár naar leren kijken.

Liefs, Kim